Najem okazjonalny

Najem okazjonalny — czym jest i jak przygotować oraz podpisać komplet dokumentów

Najem okazjonalny to umowa najmu mieszkania, która daje właścicielowi realną ochronę — w tym prostszą drogę do odzyskania lokalu po zakończeniu najmu. Sprawdź, jakie warunki trzeba spełnić, jakie załączniki są wymagane i jak przygotować w Brokiku komplet dokumentów najmu okazjonalnego. Start zajmuje ok. 10 minut.

Czym jest najem okazjonalny?

Najem okazjonalny reguluje art. 19a ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów. To szczególny rodzaj umowy najmu lokalu mieszkalnego, który dzięki dodatkowym załącznikom ogranicza zastosowanie części przepisów chroniących lokatora i ułatwia właścicielowi odzyskanie mieszkania po zakończeniu najmu. Aby skorzystać z tej formy, trzeba spełnić trzy warunki:
Właściciel — osoba fizycznaUmowę najmu okazjonalnego może zawrzeć wyłącznie właściciel będący osobą fizyczną, który nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie wynajmowania lokali.
Tylko lokal mieszkalnyPrzedmiotem umowy jest lokal służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych. Najem okazjonalny nie obejmuje lokali użytkowych ani najmu na cele prowadzonej działalności.
Czas oznaczony, maksymalnie 10 latUmowę zawiera się na piśmie, zawsze na czas oznaczony — nie dłuższy niż 10 lat. Umowa na czas nieoznaczony nie jest w tej formule możliwa.

Wymagane załączniki do umowy najmu okazjonalnego

O sile najmu okazjonalnego decydują załączniki. Bez nich umowa działa w praktyce jak zwykły najem.
Oświadczenie najemcy o poddaniu się egzekucjiNajemca oświadcza w formie aktu notarialnego, że podda się egzekucji i opróżni lokal w terminie wskazanym w żądaniu właściciela. To kluczowy załącznik — bez niego nie skorzystasz z uproszczonej procedury odzyskania mieszkania.
Wskazanie lokalu zastępczegoNajemca wskazuje inny lokal, w którym będzie mógł zamieszkać w razie wykonania egzekucji obowiązku opróżnienia wynajmowanego mieszkania.
Zgoda właściciela lokalu zastępczegoWłaściciel lub osoba posiadająca tytuł prawny do lokalu zastępczego oświadcza, że przyjmie najemcę w razie egzekucji. Na żądanie wynajmującego oświadczenie składa się z podpisem notarialnie poświadczonym.
Zgłoszenie do urzędu skarbowego w 14 dniWłaściciel zgłasza zawarcie umowy najmu okazjonalnego naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu ze względu na swoje miejsce zamieszkania — w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia najmu. Bez zgłoszenia nie obowiązują przepisy o uproszczonej egzekucji i umowa działa jak zwykły najem.

Najem okazjonalny czy zwykła umowa najmu?

Porównaj obie formy, zanim zdecydujesz, którą umowę podpisać
Co porównujemy
Najem okazjonalny
Zwykła umowa najmu
Ochrona właściciela
Silniejsza — najemca z góry poddaje się egzekucji, a część przepisów chroniących lokatora nie ma zastosowania
Standardowa — pełna ochrona lokatora wynikająca z ustawy
Eksmisja po zakończeniu najmu
Szybsza ścieżka — żądanie opróżnienia lokalu, a następnie wniosek do sądu o nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu, bez procesu o eksmisję
Pozew o eksmisję i pełne postępowanie sądowe, często z oczekiwaniem na lokal socjalny — łącznie nawet wiele miesięcy
Formalności
Więcej — akt notarialny najemcy, wskazanie lokalu zastępczego, zgoda jego właściciela i zgłoszenie do urzędu skarbowego w 14 dni
Mniej — wystarczy zwykła forma pisemna umowy
Koszty na start
Akt notarialny z oświadczeniem najemcy — realnie ok. 400–700 zł brutto (2026), zależnie od kancelarii; zgłoszenie do urzędu skarbowego jest bezpłatne
Brak dodatkowych kosztów
Czas trwania umowy
Wyłącznie czas oznaczony, maksymalnie 10 lat
Czas oznaczony lub nieoznaczony

Ograniczenia najmu okazjonalnego, o których warto wiedzieć

Najem okazjonalny daje wynajmującemu dodatkowe narzędzia prawne, ale to nie jest rozwiązanie natychmiastowe ani bezwarunkowe. Oto co warto wiedzieć, zanim zdecydujesz się na tę formę.
Eksmisja trwa tygodnie, nie dniNawet z aktem notarialnym odzyskanie lokalu wymaga wniosku do sądu o nadanie klauzuli wykonalności, a potem działania komornika — w praktyce zajmuje to zwykle 2–4 miesiące. To szybciej niż przy zwykłej eksmisji sądowej, ale nie natychmiast.
Lokal zastępczy może być nieaktualnyLokal wskazany w załączniku bywa w międzyczasie sprzedany, wynajęty komuś innemu albo najemca traci do niego tytuł prawny — wtedy postępowanie egzekucyjne może się wydłużyć.
Zgodę na lokal zastępczy można wycofaćWłaściciel lub osoba uprawniona do lokalu zastępczego może w każdej chwili cofnąć zgodę. Najemca ma wtedy ustawowo 21 dni na wskazanie nowego lokalu.
Wysokie wymogi formalneWezwania i oświadczenia w tej procedurze muszą spełniać rygorystyczne wymogi formalne — błąd w dokumencie może pozbawić wynajmującego ochrony, którą miał zapewniać najem okazjonalny.
Koszt notarialny ponosi zwykle wynajmującyAkt notarialny z oświadczeniem najemcy o poddaniu się egzekucji kosztuje realnie ok. 400–700 zł brutto (2026), w zależności od kancelarii — w praktyce zwykle płaci go wynajmujący, choć strony mogą ustalić inaczej.
Zgłoszenie do urzędu skarbowego jest obowiązkoweBez zgłoszenia umowy naczelnikowi urzędu skarbowego w ciągu 14 dni od rozpoczęcia najmu, wynajmujący traci uprawnienia wynikające z najmu okazjonalnego — umowa działa wtedy jak zwykły najem.
Nie każdy może z niego skorzystaćNajem okazjonalny mogą zawrzeć wyłącznie osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej w zakresie wynajmu lokali, wyłącznie na cały lokal mieszkalny i maksymalnie na 10 lat.
Co realnie zabezpiecza wynajmującego — niezależnie od typu umowyNiezależnie od tego, czy podpiszesz najem okazjonalny czy zwykłą umowę najmu, realną ochronę buduje dokumentacja: kompletna umowa, dowody stanu lokalu i historia rozliczeń. W Brokiku masz do tego cztery konkretne narzędzia:
Kompletna umowa najmuWygenerowana z danych nieruchomości i najemcy, gotowa do podpisu i przechowywania w jednym miejscu.
Protokół zdawczo-odbiorczy ze zdjęciamiDokumentujesz stan lokalu i liczników przy przekazaniu kluczy — z dowodami, nie tylko opisem.
Ewidencja płatności i zaległościWidzisz, kto zapłacił, ile i kiedy — pełna historia rozliczeń czynszu i mediów pod ręką.
E-podpis z historią datKażdy dokument podpisany elektronicznie ma zapisaną historię dat i działań stron.
Powyższe informacje mają charakter ogólny i edukacyjny — nie stanowią porady prawnej. Terminy i koszty mogą się różnić w zależności od sądu, komornika i lokalizacji kancelarii.

Najem okazjonalny z Brokik — krok po kroku

Od przygotowania umowy po rozliczenia czynszu — wszystko w jednym miejscu
1
Przygotuj umowę najmuDodaj nieruchomość i dane najemcy — umowa najmu wygeneruje się z wprowadzonych danych, bez ręcznego wypełniania szablonów. Notarialne załączniki dla najmu okazjonalnego (akt notarialny, wskazanie lokalu zastępczego) przygotujesz osobno, u notariusza. Start zajmuje ok. 10 minut.
2
Podpisz umowę odręcznie lub kwalifikowanym e-podpisemUwaga: umowa najmu okazjonalnego wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności. Przygotuj komplet dokumentów w Brokiku, a samą umowę podpisz odręcznie lub kwalifikowanym podpisem elektronicznym — zwykły podpis online (kod jednorazowy) nie zastępuje formy pisemnej.
3
Skompletuj i przechowuj załącznikiAkt notarialny, wskazanie lokalu zastępczego i zgodę jego właściciela przechowasz bezpiecznie razem z umową — cała dokumentacja najmu w jednym miejscu.
4
Sporządź protokół zdawczo-odbiorczyUdokumentuj stan mieszkania i liczników przy przekazaniu kluczy. Protokół przygotujesz i podpiszesz elektronicznie w Brokik.
5
Rozliczaj czynsz i mediaPilnuj płatności czynszu, rozliczaj media na podstawie odczytów liczników i miej pełną historię rozliczeń pod ręką.

Najczęstsze pytania o najem okazjonalny

Krótkie odpowiedzi na pytania, które właściciele zadają najczęściej
Tak. Oświadczenie najemcy o poddaniu się egzekucji musi mieć formę aktu notarialnego — to warunek skorzystania z uproszczonej procedury odzyskania lokalu. Bez tego załącznika umowa działa w praktyce jak zwykła umowa najmu.
Właściciel traci uprawnienia wynikające z najmu okazjonalnego — do umowy stosuje się wtedy ogólne przepisy o ochronie praw lokatorów, w tym standardową procedurę eksmisyjną. Zgłoszenia trzeba dokonać w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia najmu. Niezależnie od zgłoszenia przychody z najmu podlegają normalnemu opodatkowaniu.
Nie do końca. Umowa najmu okazjonalnego wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności, dlatego zwykły podpis online (kod jednorazowy) jej nie zastępuje. W Brokiku przygotujesz i skompletujesz wszystkie dokumenty, a samą umowę podpiszesz odręcznie lub kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Oświadczenie najemcy o poddaniu się egzekucji zawsze wymaga wizyty u notariusza — tego załącznika nie podpisze się online.
Głównym kosztem jest akt notarialny z oświadczeniem najemcy o poddaniu się egzekucji — realnie ok. 400–700 zł brutto (2026), w zależności od kancelarii. Zgłoszenie umowy do urzędu skarbowego jest bezpłatne. To, czy koszt notariusza ponosi najemca czy właściciel, strony mogą dowolnie ustalić w umowie — w praktyce zwykle płaci go wynajmujący.
Nie. Wynajmującym w najmie okazjonalnym może być wyłącznie osoba fizyczna, która nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie wynajmowania lokali. Dla firm i profesjonalnych wynajmujących ustawodawca przewidział odrębną formę — najem instytucjonalny.
Umowa jest zawierana na czas oznaczony i co do zasady wygasa z jego upływem. Wcześniejsze wypowiedzenie jest możliwe tylko w przypadkach przewidzianych w ustawie lub w samej umowie — na przykład gdy najemca mimo wezwania zalega z czynszem za trzy pełne okresy płatności, używa lokalu niezgodnie z umową albo utracił możliwość zamieszkania w lokalu zastępczym i nie wskazał nowego. Po zakończeniu najmu właściciel doręcza najemcy pisemne żądanie opróżnienia lokalu z terminem co najmniej 7 dni.

Gotowy na bezpieczny najem?

Cokolwiek wybierzesz — najem okazjonalny czy zwykłą umowę najmu — solidną umowę, protokół zdawczo-odbiorczy i historię płatności ogarniesz w Brokiku. Załóż darmowe konto i dodaj pierwszą nieruchomość za darmo — start zajmuje ok. 10 minut.Treści na tej stronie mają charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowią porady prawnej. W indywidualnych sprawach skonsultuj się z prawnikiem lub notariuszem.